Author Archives: Diamantis Klimentidis

Εμβολιασμοί Ενηλίκων: Ο Ελέφαντας Μέσα στο Δωμάτιο

Στις αρχές του περασμένου αιώνα οι λοιμώδεις νόσοι ήταν η πρώτη αιτία θανάτου σε ολόκληρο τον πλανήτη. Η πρόσβαση σε καθαρό νερό, τα εμβόλια και τα αντιβιοτικά ανέστρεψαν αυτή την τάση. Όπως τονίζει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, τα εμβόλια είναι η ιατρική παρέμβαση που έχει σώσει τις περισσότερες ζωές στην ιστορία της ανθρωπότητας, αποτρέποντας 2 με 3 εκατομμύρια θανάτων ετησίως. Πολλοί, μάλιστα, πιστεύουν ότι είναι αυτή τους η αποτελεσματικότητα που τροφοδοτεί την διστακτικότητα μικρής μερίδας ανθρώπων εναντίον τους.

Read more

Το ΑΤΡ διοργανώνει το 2ο Πανελλήνιο Επιστημονικό Συνέδριο Φοιτητών Φαρμακευτικής (Π.Ε.Σ.Φ.ΦΑ.)

Η ομάδα ΑΤΡ (Aristotle Team of Pharmacy), σε συνεργασία με το Τμήμα Φαρμακευτικής Α.Π.Θ., διοργανώνει το 2ο Πανελλήνιο Επιστημονικό Συνέδριο Φοιτητών Φαρμακευτικής (Π.Ε.Σ.Φ.ΦΑ.),  μετά την επιτυχή διεξαγωγή του 1ου το Νοέμβρη του 2016. Το Συνέδριο θα πραγματοποιηθεί στις 2 και 3 Δεκεμβρίου 2017 στην Αίθουσα Τελετών Α.Π.Θ. και απευθύνεται στους φοιτητές των σχολών Φαρμακευτικής, καθώς και των λοιπών σχολών Επιστημών Υγείας.

Στόχος του Συνεδρίου είναι να δοθεί η ευκαιρία στους φοιτητές να εφαρμόσουν τις γνώσεις τους στην πράξη, να αναπτύξουν έναν τρόπο πρακτικής κατανόησης της Φαρμακευτικής Επιστήμης και να εφαρμόσουν τις γνώσεις τους ως επαγγελματίες υγείας. Στα πλαίσια του Συνεδρίου, οι φοιτητές θα έχουν την ευκαιρία να παρουσιάσουν κάποιο θέμα που θα συνοδεύεται από προσομοίωση περιστατικών (case study), ενώ παράλληλα, καθηγητές και επαγγελματίες του κλάδου θα ετοιμάσουν διαδραστικές παρουσιάσεις και workshops. Έτσι, οι συμμετέχοντες θα έχουν την ευκαιρία να διευρύνουν το γνωστικό τους πεδίο, να αντιστοιχίσουν τις θεωρητικές τους γνώσεις σε πραγματικά προβλήματα, αλλά και να αναπτύξουν την κριτική τους σκέψη και να δουλέψουν ομαδικά για την επίλυση ζητημάτων που αφορούν στο ευρύτερο κοινωνικό σύνολο. Τέλος, θα τους δοθεί η δυνατότητα να συμμετέχουν σε δραστηριότητες, ώστε να συνδέσουν τους τρεις τομείς της Φαρμακευτικής Επιστήμης (Φαρμακολογία, Φαρμακευτική Τεχνολογία, Φαρμακευτική Χημεία).

Η θεματολογία του Συνεδρίου αφορά κυρίως στους κλάδους της Φαρμακολογίας, της Φαρμακευτικής Τεχνολογίας, της Φαρμακευτικής Χημείας, καθώς και της Φαρμακογονιδιωματικής, της Βιοπληροφορικής, της Κλινικής Φαρμακευτικής, της Παγκόσμιας Υγείας και της Φαρμακευτικής Φροντίδας.

Το ATP είναι μια εθελοντική ομάδα προπτυχιακών φοιτητών του τμήματος Φαρμακευτικής Α.Π.Θ., με στόχο την πραγματοποίηση δράσεων που σχετίζονται με τη Φαρμακευτική ως επιστήμη, αλλά και ως λειτούργημα. Πιο συγκεκριμένα, η ομάδα στοχεύει στη δραστηριοποίηση των φοιτητών στα επιστημονικά και κοινωνικά τους ενδιαφέροντα, αλλά και στη διαρκή ενημέρωσή τους για τα πιο σύγχρονα ιατρικά και φαρμακευτικά επιτεύγματα. Παράλληλα, το ΑΤΡ συμμετέχει σε προγράμματα ενημέρωσης του ευρύτερου πληθυσμού για θέματα υγιεινής, πρόληψης και θεραπείας, ενώ τέλος, στοχεύει στο να δημιουργήσει ένα δίκτυο με φοιτητές και αποφοίτους της Φαρμακευτικής και άλλων συγγενών σχολών από την Ελλάδα και το εξωτερικό.

Στα πλαίσια του Συνεδρίου, δίνεται η ευκαιρία σε προπτυχιακούς και μεταπτυχιακούς φοιτητές να παρουσιάσουν κάποιο θέμα του ενδιαφέροντός τους, που να άπτεται στους κλάδους της παραπάνω θεματολογίας ή κάποιου συναφούς αντικειμένου. Η παρουσίαση θα πρέπει να περιλαμβάνει και την ανάλυση μίας κλινικής περίπτωσης (case study). Οι αιτήσεις ομιλητών για το 2ο Π.Ε.Σ.Φ.ΦΑ. ξεκινούν στις 29 Μαΐου και η προθεσμία λήγει στις 31 Ιουλίου. Μπορείτε να δηλώσετε συμμετοχή στο atp.pharm.auth.gr/pesffa2017.

Για περισσότερες πληροφορίες:

Η ιστοσελίδα του Συνεδρίου: atp.pharm.auth.gr/pesffa2017
Η ιστοσελίδα της ομάδας: atp.pharm.auth.gr

Η σελίδα της ομάδας στο Facebook:  ATP-Aristotle Team of Pharmacy

Το E-mail της ομάδας: atp.thessaloniki@gmail.com

Δεύτερο Ελληνικό Συμπόσιο Φαρμακοεπιδημιολογίας

Μετά την πολύ επιτυχημένη πρώτη διοργάνωση τον περασμένο Μάρτιο, ενός ολοκαίνουριου θεσμού, το 2ο Ελληνικό Συμπόσιο Φαρμακοεπιδημιολογίας, ανοίγει τις πύλες του σε όλους τους υγειονομικούς, αλλά και στο ευρύ κοινό, στην Αλεξανδρούπολη από 19 έως 21 Μαΐου 2017.

Η φετινή διοργάνωση διοργανώνεται και πάλι από τον Φαρμακευτικό Σύλλογο Έβρου, σε συνεργασία με τα Εργαστήρια Υγιεινής και Προστασίας του Περιβάλλοντος και Φαρμακολογίας του τμήματος Ιατρικής Δημοκρίτειου Πανεπιστήμιου Θράκης. Μετά την πρώτη διοργάνωση, η οποία ήταν εισαγωγική στο πολύ νέο αντικείμενο της φαρμακοεπιδημιολογίας, δηλαδή της μελέτης της επίπτωσης της χρήσης των φαρμάκων από τον πλη- θυσμό στη χώρα μας, το 2ο Συμπόσιο έχει θέσει ως στόχο να εξειδικεύσει πια σε πολύ συγκεκριμένες κατηγορίες φαρμάκων, όπως τα αντιυπερλιπιδαιμικά, τα γαστρεντερολογικά, τα Μη Συνταγογραφούμενα, τα Ορφανά Φάρμακα και τα παιδιατρικά εμβόλια. Για το σκοπό αυτό η οργανωτική επιτροπή έχει απευθυνθεί στις αρμόδιες επιστημονικές εταιρείες και φορείς όπως η Ελληνική Εταιρεία Αθηροσκλήρωσης, η Ελληνική Γαστρεντερολογική Εταιρεία, η Ελληνική Παιδιατρική Εταιρεία, η Ελληνική Εταιρεία Σπάνιων Παθήσεων και Ορφανών Φαρμάκων, την Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας και τον Πανελλήνιο Φαρμακευτικό Σύλλογο. Ο καθένας από τους ανωτέρω επιστημονικούς φορείς θα αναλάβει να συνδιοργανώσει ένα τμήμα του συμποσίου, καθώς και να συμμετέχει σε τυχόν παράλληλες δράσεις, workshops και σεμινάρια.

Στο συμπόσιο θα κληθούν να συμμετέχουν όλοι οι υγειονομικοί, όπως φαρμακοποιοί, ιατροί, νοσηλευτές, οδοντίατροι, φοιτητές ιατρικής, φαρμακευτικής και νοσηλευτικής, ενώ η ομιλία για τα παιδιατρικά εμβόλια θα είναι ανοιχτή στο κοινό της πόλης μας, το οποίο βομβαρδίζεται τα τελευταία χρόνια από την προπαγάνδα του αντιεμβολιαστικού κινήματος, το οποίο έχει λάβει, δυστυχώς, διαστάσεις επιδημίας. Είμαστε βέβαιοι ότι η ανταπόκριση των υγειονομικών, αλλά και του κοινού θα είναι πολύ μεγάλη, όμως για να είναι πραγματικά επιτυχημένη η διοργάνωση είναι απαραίτητη η στήριξη από χορηγούς, οι οποίοι πάντα στέκονται δίπλα σε τέτοιες προσπάθειες.

Ο Πρόεδρος της Οργανωτικής Επιτροπής
Αναστάσιος Τερζής 
Πρόεδρος Φαρμακευτικού Συλλόγου Έβρου

Οι Πρόεδροι της Επιστημονικής Επιτροπής
Γεώργιος Κολιός
Καθηγητής Ιατρικής, Δ.Π.Θ.

Θεόδωρος Κωνσταντινίδης
Καθηγητής Ιατρικής, Δ.Π.Θ.

Μπορείτε να διαβάσετε το τελικό πρόγραμμα του συμποσίου εδω.
Για περισσότερες πληροφορίες, επισκεφθείτε την επίσημη ιστοσελίδα της διοργάνωσης.

Πρώτο ΣΦΦΕ Session: Μια Ημερίδα Από Φοιτητές Για Φοιτητές

Το ΣΦΦΕ επιστρέφει δυναμικά για το 2017 και ετοιμάζει την πρώτη του Ημερίδα.

Η Ημερίδα θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 20 Μαΐου 2017, στο Συνεδριακό Κέντρο της Αγοράς Αργύρη στο κέντρο της Πάτρας.

Μέσα από ομιλίες καταξιωμένων στον χώρο μας επαγγελματιών, θα προσεγγίσουμε θέματα της Φαρμακευτικής Φροντίδας, των Συμπληρωμάτων Διατροφής, καθώς και της Αντιμετώπισης Επειγόντων Περιστατικών στο χώρο του φαρμακείου.

Το ΣΦΦΕ παραμένει πάντα μία διοργάνωση από φοιτητές για φοιτητές.

Βιταμίνη Β12: Ένας Πλήρης Οδηγός

Γράφει η Πηγή Αθανασίου, Φαρμακοποιός MSc

Μετά το χαρακτηρισμό της βιταμίνης D ως βασίλισσας των βιταμινών από την ελληνική επιστημονική κοινότητα, ο τίτλος της πριγκίπισσας δικαιωματικά ανήκει στη βιταμίνη Β12. Η Β12 ή αλλιώς κοβαλαμίνη, όπως είναι η εμπειρική της ονομασία, αποτελεί μέλος του συμπλέγματος των υδατοδιαλυτών βιταμινών Β. Το κοβάλτιο είναι το ιχνοστοιχείο που είναι υπεύθυνο για το όνομά της αλλά και για το πορφυρό χρώμα που την κάνει τόσο ξεχωριστή.

Read more

«Ποιο φάρμακο να δώσω;» – Τα ΜΗΣΥΦΑ πίσω από τον πάγκο

1913261Σύμφωνα με την Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας (Π.Ο.Υ.), ο κοινοτικός φαρμακοποιός είναι ο πλέον προσβάσιμος επαγγελματίας υγείας από το ευρύ κοινό.1 Η διαπίστωση αυτή λαμβάνει ακόμα μεγαλύτερες διαστάσεις στην Ελλάδα, αφού η χώρα μας διαθέτει έναν από τους μεγαλύτερους αριθμούς φαρμακοποιών ανά 100 χιλιάδες κατοίκους μεταξύ των κρατών-μελών του ΟΑΣΑ, σύμφωνα με την τελευταία δημοσιευμένη έκθεση του Οργανισμού.2 Επομένως, οποιαδήποτε συζήτηση περί πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας (Π.Φ.Υ.), ιδιαίτερα στο πλαίσιο της αυτοφροντίδας και της αυτοθεραπείας, όχι μόνο δεν μπορεί να παρακάμπτει το κοινοτικό φαρμακείο, αλλά υποχρεούται εξ ορισμού να το θέτει στο επίκεντρο.

Read more

Antimicrobial Stewardship: Ξέρουμε Ότι Δουλεύει, Καιρός Να Την Εφαρμόσουμε Παντού

Τίτλος πρωτότυπου: Antimicrobial stewardship: we know it works; time to make sure is in place everywhere

Των Diamantis Plachouras1, Susan Hopkins2

1Senior Expert Antimicrobial Resistance and Healthcare-associated Infections, European Centre for Disease Prevention and Control, Solna, Sweden; diamantis.plachouras@ecdc.europa.eu

2Public Health England, Consultant in Infectious Diseases & Microbiology, Royal Free London NHS Foundation Trust, London, UK; Healthcare Epidemiologist, Public Health England; Honorary Senior Lecturer, University College London, UK; susan.hopkins@phe.gov.uk

Απόδοση στα Ελληνικά: Διαμαντής Κλημεντίδης

keep-calm-and-do-antimicrobial-stewardship-2Τα πρώτα προγράμματα επιτήρησης της χρήσης αντιμικροβιακών ουσιών (antimicrobial stewardship) έκαναν την εμφάνισή τους στα νοσοκομεία πάνω από 30 χρόνια πριν, με στόχο την αντιμετώπιση της ακατάλληλης συνταγογραφίας και της αυξανόμενης αντοχής στα αντιβιοτικά. [1,2] Έκτοτε έχει συγκεντρωθεί σημαντικός αριθμός ερευνών που τεκμηριώνουν την αποτελεσματικότητα και την ασφάλεια αυτής της προσέγγισης, ενώ το Cochrane δημοσίευσε μια νέα και ανανεωμένη ανασκόπηση των δεδομένων γύρω από τις διάφορες μεθόδους βελτίωσης της συνταγογράφησης των αντιβιοτικών. [3] Ο σκοπός των προγραμμάτων επιτήρησης είναι να προάγουν τη συνετή χρήση των αντιβιοτικών έτσι ώστε να επιτυγχάνονται καλύτερες εκβάσεις για τους ασθενείς και ταυτόχρονα να ελαχιστοποιούνται οι ανεπιθύμητες ενέργειες, συμπεριλαμβανομένων της τοξικότητας και της ακούσιας επιλογής παθογόνων, αλλά και της εμφάνισης και εξάπλωσης της μικροβιακής αντοχής. [4] Οι βασικότερες παρεμβάσεις στα πλαίσια της επιτήρησης των αντιμικροβιακών ουσιών (για παράδειγμα: εμπειρική θεραπεία με βάση τις τοπικές ή εθνικές κατευθυντήριες οδηγίες, αποκλιμάκωση της θεραπείας, μεταπήδηση από ενδοφλέβια σε από του στόματος θεραπεία, παρακολούθηση των θεραπευτικών επιπέδων τω φαρμάκων, περιορισμός στη χρήση συγκεκριμένων αντιβιοτικών με λίστα) επιδεικνύουν οφέλη σε ότι αφορά τις κλινικές εκβάσεις, τις ανεπιθύμητες ενέργειες, το κόστος της θεραπείας, και τα ποσοστά μικροβιακής αντοχής. [5]

Η προηγούμενη ανασκόπηση του Cochrane που διεξήχθη από την ίδια ερευνητική ομάδα έδειξε ότι οι παρεμβάσεις με σκοπό τον περιορισμό της αλόγιστης συνταγογραφίας αντιβιοτικών ήταν επιτυχημένες, οι δε παρεμβάσεις διευκόλυνσης των συνταγογραφούντων είχαν την ίδια αποτελεσματικότητα με τον περιορισμό της πρόσβασης σε συγκεκριμένα αντιβιοτικά, στην μείωση της χρήσης των φαρμάκων αυτών μετά από 6 μήνες. [6] Η πρόσφατη ενημέρωση της ανασκόπησης δείχνει επιπλέον ότι και οι δύο τύποι παρεμβάσεων σχετίζονται με αύξηση της συμμόρφωσης στην επιθυμητή πρακτική κατά 15%, μείωση στην διάρκεια της αντιβιοτικής θεραπείας κατά 1,95 ημέρες, και μείωση στην διάρκεια της νοσηλείας κατά 1,12 ημέρες, χωρίς να τίθεται σε κίνδυνο η ασφάλεια των ασθενών. [3]

Τα προγράμματα επιτήρησης της ορθής χρήσης των αντιβιοτικών μπορούν να ενσωματώσουν διάφορα είδη παρεμβάσεων. Οι συγγραφείς της ανασκόπησης του Cochrane σύγκριναν τις παρεμβάσεις διαχωρίζοντάς σε αυτές που παρέχουν εργαλεία τα οποία διευκολύνουν την ορθολογική χρήση αντιβιοτικών, και σε αυτές που περιορίζουν την πρόσβαση σε συγκεκριμένα αντιβιοτικά, ελαττώνοντας έτσι την πιθανότητα λήψης ανεπιθύμητων αποφάσεων. Και οι δύο τύποι παρεμβάσεων αποδείχθηκαν αποτελεσματικοί στην μείωση της χρήσης αντιβιοτικών. Όπως ήταν αναμενόμενο, οι παρεμβάσεις διευκόλυνσης έγιναν ευκολότερα αποδεκτές από τους γιατρούς, και όταν συνδυάστηκαν με περιοριστικά μέτρα βοήθησαν στην διατήρηση των τελευταίων. Υπήρχαν σκέψεις πως οι παρεμβάσεις περιοριστικού τύπου θα δυσκόλευαν την επικοινωνία μεταξύ των κλινικών ομάδων και των ομάδων επιτήρησης. Επιπλέον, ορισμένες περιοριστικές παρεμβάσεις οδήγησαν σε καθυστέρηση της έναρξης της αντιβιοτικής θεραπείας, κάτι που μαρτυρά πως χρειάζεται να βελτιωθούν πριν τεθούν σε ευρεία χρήση. Παρότι τα αποτελέσματα αυτά κρίνονται ενθαρρυντικά και οι παρεμβάσεις οδήγησαν σε αύξηση της συμμόρφωσης με τις οδηγίες συνταγογράφησης από 43% σε 58%, φανερώνουν επιπλέον ότι υπάρχει περιθώριο περαιτέρω βελτίωσης, μέσω συμπεριφορικών παρεμβάσεων όπως είναι η στοχοθεσία και η υιοθέτηση σχεδίου δράσης. Εντούτοις, η άντληση πληροφοριών σχετικά με τέτοιες παρεμβάσεις είναι δύσκολη. Σε προγενέστερη συστηματική ανασκόπηση για την αποτελεσματικότητα των τεχνικών αλλαγής της συμπεριφοράς με σκοπό την βελτίωση της συνταγογράφησης αντιβιοτικών στα νοσοκομεία, μόνο το 25% των συγγραφέων απάντησαν στις αιτήσεις για παροχή περισσότερων πληροφοριών σχετικά με τις μελέτες τους. [7] Συχνά ήταν δύσκολο να καθοριστεί ποιες παρεμβάσεις αποτελούσαν τμήματα της μελέτης. Αυτό υπογραμίζει τη σημασία της υιοθέτησης των κριτηρίων TIDieR [8] από συγγραφείς και περιοδικά, ώστε να δηλώνεται καθαρά ποιες μεθοδολογίες αλλαγής της συμπεριφοράς και ποιες παρεμβάσεις αποτελούν αντικείμενο της μελέτης, αυξάνοντας έτσι τον αντίκτυπο της έρευνας και της εφαρμογής των δεδομένων στην πράξη.

Οι πρωτοβουλίες για την εφαρμογή και ενδυνάμωση των προγραμμάτων επιτήρησης αναπτύχθηκαν κυρίως ως αντίμετρα στην ολοένα και αυξανόμενη μικροβιακή αντοχή. Όσο αυξάνεται η χρήση των αντιβιοτικών, τόσο αυξάνονται και τα ποσοστά αντοχής. Όμως, μειώνοντα αυτά τα ποσοστά καθώς βελτιώνεται η ποιότητα της συνταγογράφησης; Η ενημερωμένη ανασκόπηση του Cochrane δεν μπορεί να απαντήσει· μόνο το 9% των τυχαιοποιημένων κλινικών δοκιμών και το 19% των μελετών διακοπτόμενων χρονοσειρών ανέφεραν σχετικά μικροβιολογικά δεδομένα. Ο μικρός αριθμός των μελετών και η μεγάλη τους ετερογένεια στο σχεδιασμό και στα μικροβιολογικά τελικά τους σημεία απέτρεψε την εξαγωγή συμπερασμάτων σχετικά με τις αλλαγές στην αντοχή των gram-θετικών ή gram-αρνητικών βακτηρίων. Από την άλλη, παρατηρήθηκε μια συνεχής μείωση στις λοιμώξεις από Clostridium difficile, που χρησιμεύει ως βραχυπρόθεσμος δείκτης και στόχος των προγραμμάτων επιτήρησης.  Ο αντίκτυπος στην μικροβιακή αντοχή απαιτεί μελέτες μεγαλύτερης διάρκειας, έτσι ώστε να εξεταστεί η επίδραση των αρχικών παρεμβάσεων στις επόμενες λοιμώξεις και να διαχωριστεί η επίδραση των προγραμμάτων επιτήρησης από αυτή άλλων, ταυτόχρονων παρεμβάσεων (π.χ., μέτρα ελέγχου λοιμώξεων) και από την φυσική διακύμανση στην μικροβιακή αντοχή σε βάθος χρόνου.

Το οπλοστάσιο των παρεμβάσεων της αντιμικροβιακής επιτήρησης είναι ευρύ. Η λελογισμένη χρήση των δυνατοτήτων των σύγχρονων διαγνωστικών μεθόδων, της ηλεκτρονικής συνταγογράφησης, και των συστημάτων υποστήριξης αποφάσεων είναι πολλά υποσχόμενη, αλλά ταυτόχρονα χρονοβόρα και απαιτητική ως προς τους πόρους των συστημάτων υγείας, ιδιαίτερα όταν αυτοί είναι περιορισμένοι. Η αποτελεσματική και συντηρούμενη βελτίωση στην συνταγράφηση των αντιβιοτικών απαιτεί πολύπλευρες προσεγγίσεις με τη χρήση τεχνικών και μεθοδολογιών τροποποίησης της συμπεριφοράς, έτσι ώστε η εφαρμογή των αποτελεσματικών παρεμβάσεων να στηρίζεται στη γνώση αυτών που θα τις προωθήσουν, των λόγων που γίνονται, και τις συνθήκες μέσα στις οποίες θα εφαρμοστούν.

Τι απομένει να γίνει; Παρά την ύπαρξη μεγάλου όγκου δεδομένων, τα προγράμματα επιτήρησης των αντιβιοτικών δεν είναι υποχρεωτικά σε όλα τα νοσοκομεία. [9] Η μικροβιακή αντοχή απαιτεί δράση σε παγκόσμια κλίμακα. Τα μέχρι στιγμής διαθέσιμα δεδομένα δείχνουν ότι τα προγράμματα επιτήρησης πρέπει να εισαχθούν όσο πιο ευρέως γίνεται, συνοδευόμενα από επαρκή εκπαίδευση και χρηματοδότηση. Αυτό απαιτεί πολιτική βούληση και πόρους, καταδεικνύοντας σημαντικό ρόλο για άτομα και οργανισμούς με ενδιαφέρον για τη δημόσια υγεία ώστε να ασκήσουν συνεχή πίεση. Η εφαρμογή προγραμμάτων επιτήρησης των αντιβιοτικών περιλαμβάνεται στο Παγκόσμιο Σχέδιο Δράσης για την Μικροβιακή Αντοχή του ΠΟΥ. [10] Κι άλλες διεθνείς πρωτοβουλίες έχουν τονίσει την σημασία των προγραμμάτων επιτήρησης, όπως είναι η Διατλαντική Ειδική Ομάδα για την Μικροβιακή Αντοχή. [11] Ένα σημαντικό χαρακτηριστικό που προκύπτει από τα δεδομένα είναι οτι οι 183 από τις 221 μελέτες που συμπεριλήφθηκαν στην ενημερωμένη ανασκόπηση του Cochrane έλαβαν χώρα στην Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική. [3] Απαιτούνται προσαρμοσμένες προσεγγίσεις, αφού πρώτα καθοριστούν οι ιδιαίτεροι πολιτισμικοί ή οργανωτικοί καθοριστικοί παράγοντες, έτσι ώστε η αντιμικροβιακή επιτήρηση να εφαρμοστεί αποτελεσματικά παντού.

Η επιτήρηση της ορθής χρήσης των αντιβιοτικών είναι ασφαλής και αποτελεσματική. Οφείλουμε να διασφαλίσουμε την εφαρμογή της και η εν λόγω ανασκόπηση του Cochrane μας δίνει δεδομένα για δύο βασικές μεθόδους που θα μπορούσε να γίνει αυτό. Πολιτική βούληση και επαρκής χρηματοδότηση είναι παράγοντες καθοριστικής σημασίας αν θέλουμε η επιτήρηση των αντιβιοτικών να εφαρμοστεί σε όλους τους χώρους περίθαλψης.

ΑΝΑΦΟΡΕΣ

1. Briceland LL, Nightingale CH, Quintiliani R, Cooper BW, Smith KS. Antibiotic streamlining from combination therapy to monotherapy utilizing an interdisciplinary approach. Archives of Internal Medicine 1988;148:2019-22. doi.org/10.1001/archinte.1988.00380090091022

2. Owens RC. Antimicrobial stewardship: concepts and strategies in the 21st century. Diagnostic Microbiology & Infectious Disease 2008;61:110-28. doi.org/10.1016/j.diagmicrobio.2008.02.012

3. Davey P, Marwick CA, Scott CL, Charani E, McNeil K, Brown E, et al. Interventions to improve antibiotic prescribing practices for hospital inpatients. Cochrane Database of Systematic Reviews 2017;(2):CD003543 doi.org/10.1002/14651858.CD003543.pub4

4. Dellit TH, Owens RC, McGowan JE, Gerding DN, Weinstein RA, Burke JP, et al. Infectious Diseases Society of America and the Society for Healthcare Epidemiology of America guidelines for developing an institutional program to enhance antimicrobial stewardship. Clinical Infectious Diseases 2007;44:159-77. doi.org/10.1086/510393

5. Schuts EC, Hulscher ME, Mouton JW, Verduin CM, Stuart JW, Overdiek HW, et al. Current evidence on hospital antimicrobial stewardship objectives: a systematic review and meta-analysis. Lancet Infectious Diseases2016;16:847-56.  doi.org/10.1016/S1473-3099(16)00065-7

6. Davey P, Brown E, Charani E, Fenelon L, Gould Ian M, Holmes A, et al. Interventions to improve antibiotic prescribing practices for hospital inpatients. Cochrane Database of Systematic Reviews 2013;(4):CD003543 doi.org/10.1002/14651858.CD003543.pub3

7. Davey P, Peden C, Charani E, Marwick C, Michie S. Time for action–Improving the design and reporting of behaviour change interventions for antimicrobial stewardship in hospitals: early findings from a systematic review. International Journal of Antimicrobial Agents 2015;45:203-12. doi.org/10.1016/j.ijantimicag.2014.11.014

8. Hoffmann TC, Glasziou PP, Boutron I, Milne R, Perera R, Moher D, et al. Better reporting of interventions: template for intervention description and replication (TIDieR) checklist and guide. BMJ 2014;348:g1687. doi.org/10.1136/bmj.g1687

9. Trivedi KK, Dumartin C, Gilchrist M, Wade P, Howard P. Identifying best practices across three countries: hospital antimicrobial stewardship in the United Kingdom, France, and the United States. Clinical Infectious Diseases 2014;59 Suppl 3:S170-8.  doi.org/10.1093/cid/ciu538

10. World Health Organization. Global action plan on antimicrobial resistance. Geneva:WHO; 2015. Available from: www.wpro.who.int/entity/drug_resistance/resources/global_action_plan_eng.pdf

11. Pollack LA, Plachouras D, Gruhler H, Sinkowitz-Cochran R, Transatlantic Taskforce on Antimicrobial Resistance (TATFAR). Summary of the modified Delphi process for common structure and process indicators for hospital antimicrobial stewardship indicators. 2015. www.cdc.gov/drugresistance/pdf/summary_of_tatfar_recommendation_1.pdf

« Παλαιότερες καταχωρίσεις